Namen Portugezen ook deel aan de Tachtigjarige Oorlog?

Antwoord

De inmenging van Portugal kan je in drie fasen onderverdelen.

• 1568-1580 Aanvankelijk onderhielden Portugal en de Nederlanden goede relaties. Ze hadden een gemeenschappelijke vijand (Spanje) en een gemeenschappelijke handelspartner (Engeland). Lissabon stuurde in 1576 een speciale vertegenwoordiger naar de Staten-Generaal om de onderlinge vrijhandelszone in een verdrag vast te leggen.
• 1580-1640 In 1580 kwam er een probleem met de opvolging van de Portugese koningen, waarna Filips II koning werd van beide koninkrijken, Spanje en Portugal, in een zogenaamde Iberische Unie. Portugal schaarde zich nu helemaal achter de Spaanse belangen: Nederlandse schepen mochten niet langer in Portugese havens aanleggen. De Nederlanden zetten daarom zelf in op de uitbouw van handelsposten naar het Azië. En er volgde een brutale handelsoorlog, gevoerd door de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC) en de West-Indische Compagnie (WIC) tegen Portugese kolonies. Vooral in het Verre Oosten (huidige Indië, Indonesië, Sri Lanka, Taiwan) kwamen Portugese vestingen in Nederlandse handen, in Goa en Brazilië lukte dat niet.
• 1640-1648 In 1640 kwam er opstanden in Portugal en Catalonië tegen het Spaanse gezag, en kreeg Portugal opniew een eigen koning, uit de Bragança-familie in plaats van Habsburg. De banden met de Nederlandse Republiek werden weer aangehaald, en bijvoorbeeld werden de meeste wapens voor de Portugese Restauratieoorlog tegen Spanje aangekocht in de Nederlanden. Helemaal hersteld waren die banden nochtans niet: pas in 1661 werden de meeste Zuid-Amerikaanse bezittingen van de WIC teruggeschanken aan Portugal, en werd besloten dat de VOC al haar veroverde posten in Azië mocht behouden.

En uiteraard waren er Portugezen die op individuele basis in Spaanse dienst traden. En twee Spaanse landvoogden van de Nederlanden, vader Manuel de Castel Rodrigo (1644-1647) en zoon Francisco de Castel Rodrigo (1664-1668), waren van Portugese afkomst.