Wat zijn de verschillende theoriën over het ontstaan van de maan? Welke theorie is het meest waarschijnlijk en waarom?

Antwoord

Hallo Thor,

Wat een interessante vraag! Het klopt dat er meer dan één hypothese bestaat over het ontstaan van de maan. Bovendien is het ontstaan van de maan dé meest ingrijpende gebeurtenis die onze planeet ,de Aarde, heeft ondergaan.

Wetenschappers vragen zich al eeuwen af hoe de maan ontstond, en bedachten daarvoor allerlei scenario’s. Wat hen vooral opviel, was hoe groot de maan eigenlijk is, ten opzichte van de aarde. Bij andere planeten zijn de maantjes veel kleiner ten opzichte van hun moederplaneet, en zijn waarschijnlijk ingevangen asteroïden. Wetenschappers streefden ernaar “the Case of the Massive Moon” verklaren.

In al die ontwikkelingen en denkpistes, was er echter een gebeurtenis, een kantelmoment, dat alle theorieën opdeelden in een vóór en na. Dat waren de maanlandingen van de Apollomissies waarbij astronauten maanstenen en maanstof naar de aarde brachten. Nu kon de maan van dichtbij bestudeerd worden en dat bracht schokgolven teweeg in het maanonderzoek.

Vóór we naar de maan gingen waren er drie hypotheses: (1) bij de fissie-theorie roteerde de aarde zo snel dat er een homp werd weggeslingerd. (2) De maan is een ingevangen asteroïde (invangst-theorie), en (3) maan en aarde zijn gelijktijdig ontstaan volgens de co-accretie-theorie.

Deze theorieën sneuvelden allemaal na de maanlandingen. De chemie van de mineralen in de maanstalen vertelden een ander verhaal. Maan en aarde leken sterk op elkaar qua samenstelling, maar er waren ook belangrijke verschillen. Zo heeft de maan een kleinere kern, een gebrek aan vluchtige stoffen en minder ijzer.

Een nieuwe theorie rees op uit de brokstukken van de oude theorieën: de maan is zo’n 4,5 miljard jaar geleden ontstaan door de botsing van de vroege aarde met dwergplaneet Theia. Dat is de Grote Inslaghypothese die tot vandaag standhoudt. In zowel de aarde als de maan zitten brokstukken van Theia (of beter gezegd: de gesteenten van Theia zijn vermengd met die van de maan en aarde).

Hoe de grote inslag precies in z’n werk ging is nog niet volledig uitgeklaard maar dat maakt het juist spannend. Niet lang geleden werd gesuggereerd dat er voor een kort moment twee manen waren. Ook werd geopperd dat twee kleinere planeten botsten en de aarde en de maan vormden. Een nog radicalere hypothese stelde dat de vroege aarde ontplofte door een uit de hand gelopen kernreactie van radioactieve stoffen in de aardkern, en zo maan en aarde deden ontstaan (dus toch geen inslaghypothese).

Het strafste van dit alles is dat de maanstalen, nu al meer dan 50 jaar geleden bij elkaar gegraaid op de maan, tot vandaag de dag worden onderzocht met de allerlaatste technieken, en nog steeds bijdragen aan ons begrip van hoe de maan ontstond. Wie weet wat we nog gaan leren van de Artemismissies!

Wij vinden dus de grote inslaghypothese de meest waarschijnlijke theorie, hoewel die continue wordt bijgesteld door nieuwe observaties.

Wat is volgens jou een goede hypothese?