Hoeveel voorouders van mij leefde rond het jaar 1000?

Dimi, 17 jaar
8 oktober 2013

Ik heb 2 ouders, mijn ouders hebben elk ook 2 ouders, mijn grootouders ook en zo door. Mijn aantal voorouders vermenigvuldigt elke generatie met factor 2. 1000 jaar geleden en dus ongeveer 40 generaties terug had ik 2^40 voorouders. Dit zijn 1 triljard mensen.
Gaan we bv. 2000 jaar terug dan zou ik theoretisch gezien een onmogelijk hoog aantal voorouders hebben.
Waar zit de fout in mijn redenering? Deze mensen moeten toch bestaan hebben, want iedere mens heeft een vader en een moeder.
Alvast bedankt.

Antwoord

Uw redenering is terecht, die mensen hebben inderdaad bestaan en brengt ons inderdaad tot zo'n vreemde concludsie. Ik denk wel  dat 4 generaties per eeuw wat te veel is, drie per eeuw is naar mijn eigen concrete ervaring een beter gemiddelde, maar zelfs dan kom je ter hoogte van het jaar duizend aan een miljard voorouders. Dat zijn er inderdaad veel te veel. De reden is dat dat miljard aantak voorouders geen miljard verschillende vooruders zijn.

We hebben het hier eigenlijk over een "kwartierstaat": een tabel waarin je steeds de verdere ouders opneemt waardoor het aantal voorouders per generatie verdubbelt.

De verklaring is dus dat er heel veel dezelfde mensen tussen zitten. Met andere woorden, als je in de kwartierstaat terug keert zal je op de duur langs verschillende takken toch van dezelfde persoon afhangen. Dit heet "kwartierverlies", en het treedt meer en meer op naarmate je verder teruggaat. Ik heb in mijn eigen kwartierstaat gevallen waarbij ik langs vier takken toch van dezelfde personen afstam. Mijn vrouw en ik hebben ook gemeenschappelijke voorouders, zo'n 11 generaties terug, en zelfs langs drie verschillende wegen: langs haar moeder, haar vader en langs een van mijn grootmoeders.

De oorzaak van kwartierverlies is te zoeken in het feit dat mensen vroeger veel minder mobiel waren en in feite hoofdzakelijk in hun eigen gemeente of een buurgemeente trouwden. Ze kregen kinderen, en verdere afstammeliingen.... en na een paar generaties wisten mensen zelfs niet dat ze ergens een gemeenschappelijk koppel voorouders hadden. Intussen was dat ook genetisch geen probleem meer. Er werd dus in een veel kleiner gebied getrouwd en voortgeplant. Kwartierverlies is dus heel gewoon.

Als je zelf je kwartierstaat wil starten moet je eerst via je eigen familie zover mogelijk terug gaan, indien het kan tot de de ouders of zelfs grootouders van je eigen grootouders. Gemeente-archieven worden immers pas na 100 openbaar gesteld. Je moet dus "zelf" tot ergens het jaar 1900 terug zoeken. Verder in het verleden kan je dan gemeentearchieven raadplegen (online sinds korte tijd), en voor de franse revolutie (1796) zijn dat parochieregisters (in het latijn). Die gaan doorgaans terug tot circa 1600. Voor 1600 zal je enkel nog iets vinden in familiearchieven, in de practijk dus van adelijke families die hun eigen archieven bijhielden.

Reacties op dit antwoord

Er zijn nog geen reacties op deze vraag.

Enkel de vraagsteller en de wetenschapper kunnen reageren op een antwoord.

Zoek andere vragen

© 2008-2022
Ik heb een vraag wordt gecoördineerd door het
Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen